Kies bewust voor schermen in de klas
Het schermgebruik onder jonge kinderen neemt flink toe. Ik maak me daar zorgen over. Maar als we écht iets willen veranderen, moeten we kritisch durven kijken naar ons eigen schermgebruik. Heeft beeld in de klas toegevoegde waarde? Moet er tijdens het eten van boterhammen een video aan of kan eten ook in stilte? Misschien met een rustig muziekje op de achtergrond?
Tekst: Tessa van Zadelhoff, schoolleider basisonderwijs Beeld: AI
De Week van de Mediawijsheid ligt alweer een poosje achter ons. Het thema was belangrijk, maar niet bepaald prikkelend: ‘Gezond met je scherm’. Het is net als thema’s als Stoptober en Dry January. We weten allemaal dat het beter is, maar het voelt nogal belerend. Toch raakt het thema dit jaar een punt waar we niet omheen kunnen.
Overprikkeling neemt toe
Het schermgebruik onder jonge kinderen lijkt de afgelopen jaren flink toegenomen. Als schoolleider maak ik me daar zorgen over. Vandaag vertelde een collega uit de onderbouw dat het kringgesprek over het weekend uitsluitend ging over wat kinderen op tv hadden gezien of online hadden gedaan. Motorische vaardigheden nemen af, overprikkeling neemt toe.
Volgens het jaarlijkse onderzoek Iene Miene Media, dat verschijnt tijdens de Media-ukkiedagen, besteden kinderen van 0 tot 6 jaar inmiddels minder tijd aan online media dan vorig jaar. Dat is goed nieuws toch? Het gemiddelde daalde maar liefst van 111 naar 86 minuten per dag. Maar anderhalf uur schermtijd voor kleuters blijft nog steeds veel. Zeker als je bedenkt dat ze vaak zonder toezicht online zijn op platforms zoals Roblox.
‘Eerlijk is eerlijk, ook bij ons staat in de pauze regelmatig een video aan’
Op onze school zijn telefoons verboden. Kinderen houden zich daar keurig aan: uitgeschakeld bij binnenkomst en opgeborgen in de telefoonkluis. Chromebooks gebruiken we alleen voor educatieve doeleinden. Maar eerlijk is eerlijk: ook wij hebben digiborden en in de pauze staat er regelmatig een video aan. Educatief, dat wel. En makkelijk. Maar is het altijd nodig?
Bordspellen en fysieke materialen
Ik las op de site van een Agora-school over stiltetijd: na de lunch een half uur stilte. Geen schermen, maar lezen, tekenen, mediteren of gewoon even slapen. Bij mooi weer een stiltewandeling of gewoon tot rust komen in de natuur. Heerlijk lijkt me dat. Zover zijn we op mijn school nog niet. Maar de eerste stap is gezet: we praten erover en zetten in op bordspellen en fysieke materialen op vrije momenten.
Samen kunnen we veranderen. Niet door schermen volledig te verbannen, maar door bewust te kiezen. Voor rust, voor beweging, voor écht contact. Want gezond schermgebruik begint bij onszelf.
