De IPON Award 2026 is gewonnen door Mediajungle, de publieksprijs was voor Belvaardig. Hoe gaan deze twee innovaties het onderwijs veranderen? Niels Bloembergen van Mediajungle en Marjolein ter Elst van Belvaardig vertellen het in de postcast ‘Tussen de lessen door’
Mediajungle maakt educatieve materialen op het gebied van mediawijsheid en digitale geletterdheid. Niels Bloembergen: “Wij focussen ons hierbij niet alleen op de kinderen of op de jongeren, maar ook op begeleiders, leerkrachten en ouders. Die willen die met elkaar in verbinding zien te krijgen. Dat doen we met games, spellen, kaartensets, praatplaten en tegenwoordig ook met een interactief platform.”
Bordspel met app
Een van de tools is een bordspel met een app. “Tijdens het spelen krijg je random vragen en opdrachten. Dus je geeft een slinger aan een rad en je krijgt een doelopdracht. Of je krijgt een praatvraag, een denkvraag of een quizvraag. Of je moet met elkaar in gesprek bijvoorbeeld.”
Het is de ervaring van Bloembergen dat kinderen met dit spelenderwijs leren ‘helemaal losgaan’. “Ze willen heel graag vertellen omdat het gaat over hun wereld. Daar kunnen volwassenen veel van leren.”
“Wat je met name hoopt, is dat er een gezonde mediarelatie ontstaat en dat er vertrouwen is. Want er kan iets gebeuren in een game of in een groepsapp. Dan hoop je dat jouw kind naar je toe durft te komen om te vertellen wat er gebeurd is. Je wilt niet dat ze daarmee rond blijven lopen.”
Telefoonangst
Dat leerlingen de hele dag op hun telefoon zitten, wil niet zeggen dat ze er ook graag mee bellen. Belvaardig, de winnaar van de publieksprijs, wil iets doen aan telefoonangst. Marjolein van Elst komt dat in haar klassen steeds vaker tegen. Een van haar studenten gaf aan dat ze nog geen stageplek had. Ze had gemaild, maar nog niet gebeld. Dat hoefde echt niet. Toen ging uitgerekend tijdens de mentorles haar telefoon. De student durfde niet op te nemen, het kon wel een hacker zijn. Van Elst heeft toen samen met haar de telefoon toch opgenomen en het was de aanbieder van de stageplek. “Een week later kwam ze me bedanken. Als ze niet had opgenomen, was de stageplek naar iemand anders gegaan. Dat was het moment dat ik besloot echt iets met Belvaardig te doen.”
De grootste groep waar Belvaardig zich op richt, zijn de Gen Z’ers. Die zijn zo ongeveer geboren tussen 1997 en 2012. De groep erna, generatie alfa, heeft daar ook problemen mee, aldus Van Elst. “Deze generaties zijn text-based. Ze durven niet te bellen. Aan de telefoon moeten ze meteen reageren en dat vinden ze heel eng. Daar kunnen ze op afgerekend worden. Ze denken dat bellen niet meer nodig is, maar bellen is nog altijd sneller dan mailen of appen.”
Wortels in de praktijk
Bloembergen en Van Elst zijn allebei ondernemers met hun wortels in de praktijk. Van Elst zit midden in een cross-over. Er is zoveel animo voor Belvaardig dat ze het nu echt professioneel aan moet gaan pakken. E zijn steeds meer VO-scholen die ook aansluiten en en er worden ook al gesprekken met het HBO gevoerd. Ze moet nu eigenlijk het hele land door. “Maar ik ben ook nog gewoon fulltime juf.”
Bloembergen werkte jarenlang in de (jeugd)zorg. Hij heeft zoals hij het zelf zegt allerlei dingen binnen zorg en innovatie gedaan. “Niet elke verbetering is een vernieuwing en niet elke vernieuwing is een verbetering. En ik denk dat je altijd voor jezelf heel scherp moet blijven houden waar je naartoe gaat.”
Achteroverleunen en kijken
Maar dat betekent ook ‘gewoon doen’, vindt hij. “Op een gegeven moment ga je ervoor. Dan ga je experimenteren en daar ga je van leren en dan ga je weer opnieuw experimenteren. Dan ga je af en toe achteroverleunen en even kijken.”
“Ik denk dat we in het begin soms dingen extreem doordacht hebben. En dan raak je al heel snel in een pad waarbij het moeilijk is om weer terug te schakelen. Je prototype moet zo lelijk zijn dat je je er achteraf voor schaamt.”
Meer horen over Mediajungle en Belvaardig? Beluister dan eerste aflevering van de podcast ‘Tussen de lessen door’. Mare Lensvelt en Dimitri van Dillen gaan iedere maand in gesprek met onderwijsprofessionals over wat er nu wel en niet werkt in de klas. Deze keer: de winnaars van de IPON Awards.
