Het aanbod aan leermiddelen groeit snel. Scholen krijgen daardoor steeds meer behoefte aan overzicht én betrouwbare informatie. De Open Keuzecatalogus Leermiddelen biedt hulp. Die brengt commerciële en open leermiddelen samen op één plek en ondersteunt scholen bij het maken van onderbouwde keuzes die passen bij hun onderwijsvisie.
SIVON werkt samen met schoolbesturen aan de ontwikkeling van de Open Keuzecatalogus Leermiddelen. De versie voor het voortgezet onderwijs staat sinds oktober online. Het primair onderwijs volgt later.
Volgens Winet Roels, adviseur bij SIVON, kwam er steeds meer behoefte aan één centrale plek waar scholen het totale aanbod kunnen bekijken: Winet: “Daarbij gaat het niet alleen om gebruiksgemak. Scholen willen ook kunnen vertrouwen op de gegevens die zij gebruiken bij hun besluitvorming. Actuele informatie over prijzen, licenties en aanbiedingsvormen is daarbij essentieel. De Open Keuzecatalogus Leermiddelen moet die transparantie bieden en scholen in staat stellen om leermiddelen op een eerlijke en overzichtelijke manier te vergelijken.”
Commerciële én open leermiddelen
Een belangrijk uitgangspunt van de catalogus is dat niet alleen het aanbod van educatieve uitgevers zichtbaar wordt. Ook open leermaterialen krijgen een plek. Alle aanbieders van leermiddelen zijn welkom om hun materialen te delen. Daarmee ontstaat een breder overzicht van wat scholen daadwerkelijk kunnen inzetten in de klas.
Emily Fernan, hoofd Leermiddelenservice bij voCampus en adviseur bij SIVON: “Uiteindelijk willen we alle relevante leermiddelen samenbrengen in één omgeving. Dat betreft zowel digitale als fysieke materialen en zowel commerciële als open bronnen. Voor scholen betekent dit dat zij verschillende soorten leermiddelen naast elkaar kunnen bekijken. Zo ontstaat meer ruimte om alternatieven te ontdekken en afgewogen keuzes te maken. Nu steeds meer organisaties lesmateriaal ontwikkelen, wordt een compleet overzicht nog belangrijker.”
Van vanzelfsprekend naar bewust kiezen
Leermiddelen worden in scholen vaak jarenlang gebruikt. Dat biedt continuïteit, maar kan er ook toe leiden dat alternatieven onvoldoende worden onderzocht. SIVON wil scholen stimuleren om regelmatig opnieuw naar hun keuzes te kijken.
Winet: “Als ze uiteindelijk toch weer voor hetzelfde leermiddel kiezen, is dat prima. Want dan is het wel een bewuste keuze geweest.”
Relevanter dan ooit
De behoefte aan actuele informatie over leermiddelen neemt toe. Vooral in vakgebieden die zich snel ontwikkelen, kunnen nieuwe materialen en inzichten grote invloed hebben op het onderwijs.
Emily noemt informatica als voorbeeld: “Daar verandert er door AI bijna dagelijks iets. Dat vraagt van scholen dat zij eenvoudig kunnen zien welke nieuwe leermiddelen beschikbaar komen en hoe deze aansluiten op de leerdoelen van leerlingen. Onze catalogus kan die zoektocht aanzienlijk vereenvoudigen.”
Kiezen vanuit de onderwijsvisie
De Open Keuzecatalogus biedt meer dan alleen de productinformatie. De Visie Keuze Module in de catalogus helpt scholen om leermiddelen te selecteren die aansluiten bij hun visie op onderwijs.
Schoolteams kunnen hiermee gezamenlijk bepalen welke uitgangspunten voor hun onderwijs belangrijk zijn. Vervolgens kunnen zij bekijken welke leermiddelen het beste aansluiten bij die uitgangspunten. De keuze voor een methode wordt daarmee onderdeel van een bredere discussie over onderwijsontwikkeling en onderwijskwaliteit.
Om de module te gebruiken, wordt een schoolbestuur lid van SIVON. De kosten van het lidmaatschap hangen af van het aantal leerlingen. Voor de module betaalt een bestuur daarnaast 1 euro per leerling per jaar als bijdrage aan de verdere ontwikkeling.
Aan de module wordt op dit moment laatste hand gelegd, aldus Emily. “Op 16 november is de lancering. Dan gaan er meteen al veel besturen mee aan het werk, zoals bijvoorbeeld voCampus, OMO, Carmel, O2G2 en Lucas Onderwijs.”
Van en voor het onderwijs
Een belangrijk kenmerk van de Open Keuzecatalogus is dat deze onder publieke regie wordt ontwikkeld. Het initiatief komt voort uit de behoeften van scholen en schoolbesturen en wordt ondersteund door het ministerie van OCW.
Daarmee positioneert SIVON de catalogus nadrukkelijk als een instrument vóór en dóór het onderwijs. Het doel is niet om bepaalde aanbieders te bevoordelen, maar om scholen te ondersteunen bij het maken van onafhankelijke en goed onderbouwde keuzes.
Meer weten over de Open Keuzecatalogus Leermiddelen en de Visie Keuze Module? Kom dan naar NOT 2027. Op woensdag 20 januari vertellen Winet Roels en Emily Fernan er alles over op de Digital Stage.
